Trả lời nhanh: Nghị định 238/2026/NĐ-CP ban hành ngày 26/6/2026, có hiệu lực từ 15/8/2026, sửa đổi Nghị định 168/2024/NĐ-CP về xử phạt vi phạm giao thông đường bộ. Điểm cốt lõi: nghị định mới không hạ mức phạt hiện hành mà siết lại cách xác định hành vi vi phạm, bổ sung một số hành vi bị phạt, nâng thẩm quyền phạt tiền lên tối đa 75 triệu đồng, và đặt ra quy định mới về thiết bị an toàn cho trẻ em trên ô tô.
Cập nhật ngày 02/8/2026 theo Nghị định 238/2026/NĐ-CP và Nghị định 168/2024/NĐ-CP.
Bài viết này dành cho người lái xe cần biết từ ngày 15/8/2026 có gì khác — thời điểm nghị định mới bắt đầu áp dụng.
Căn cứ pháp lý
- Nghị định số 168/2024/NĐ-CP ngày 26/12/2024 quy định xử phạt vi phạm hành chính về trật tự, an toàn giao thông trong lĩnh vực giao thông đường bộ; trừ điểm, phục hồi điểm giấy phép lái xe — hiệu lực từ 01/01/2025.
- Nghị định số 238/2026/NĐ-CP ngày 26/6/2026 sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định 168/2024/NĐ-CP — hiệu lực từ 15/8/2026.
- Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ và Luật Xử lý vi phạm hành chính.
Nghị định 238/2026 sửa những gì?
1. Thiết bị an toàn cho trẻ em trên ô tô
Bổ sung quy định về việc chở trẻ em dưới 10 tuổi và chiều cao dưới 1,35 mét: phải sử dụng thiết bị an toàn phù hợp, và trẻ không được ngồi hàng ghế cùng với người lái xe, trừ loại xe chỉ có một hàng ghế. Đây là thay đổi ảnh hưởng trực tiếp tới hầu hết gia đình có con nhỏ.
2. Biển số xe
Siết lại hành vi gắn biển số không đúng vị trí, không đúng quy cách — bao gồm cả việc dùng vật liệu, chất phủ làm thay đổi khả năng nhận dạng biển số (chống camera phạt nguội). Mức phạt cho nhóm hành vi liên quan có thể lên tới 26 triệu đồng.
3. Xe hợp đồng, xe chở khách
Chặt hơn về yêu cầu có hợp đồng bằng văn bản hoặc điện tử kèm danh sách hành khách; hành vi đón trả khách không đúng quy định bị phạt tới 24 triệu đồng.
4. Xe cá nhân chở khách có thu tiền
Bổ sung mức phạt 12–14 triệu đồng đối với người điều khiển ô tô không kinh doanh vận tải nhưng chở người có thu tiền. Đây là quy định nhắm vào hoạt động chở khách tự phát.
5. Thiết bị giám sát hành trình, ghi nhận hình ảnh
Mở rộng yêu cầu về thiết bị giám sát hành trình và thiết bị ghi nhận hình ảnh người lái; với xe chở khách từ 8 chỗ trở lên có lộ trình lắp thiết bị ghi hình khoang hành khách. Mốc thực hiện với phần lớn xe kinh doanh vận tải là 01/01/2028.
6. Thẩm quyền xử phạt
Nâng mức phạt tiền tối đa thuộc thẩm quyền của người có thẩm quyền cấp tỉnh lên 75 triệu đồng, phù hợp với mô hình chính quyền địa phương hai cấp.
Trừ điểm và phục hồi điểm giấy phép lái xe
Cơ chế trừ điểm giấy phép lái xe áp dụng từ 01/01/2025 theo Nghị định 168/2024 tiếp tục được duy trì và điều chỉnh kỹ thuật tại Nghị định 238/2026. Những điều người lái xe cần nắm:
- Mỗi giấy phép lái xe có 12 điểm; điểm bị trừ theo từng hành vi vi phạm, ghi nhận trên hệ thống dữ liệu.
- Nếu không bị trừ hết điểm trong 12 tháng kể từ lần trừ gần nhất, giấy phép được phục hồi đủ 12 điểm.
- Khi bị trừ hết điểm, người lái xe không được điều khiển phương tiện theo giấy phép đó; phải chờ ít nhất 6 tháng rồi tham gia kiểm tra kiến thức pháp luật về trật tự, an toàn giao thông; đạt kết quả mới được phục hồi đủ 12 điểm.
- Tra cứu điểm còn lại trên ứng dụng định danh điện tử hoặc cổng dịch vụ công của cơ quan công an.
Các nhóm lỗi bị phạt nặng nhất
Mức phạt dưới đây theo Nghị định 168/2024 và tiếp tục áp dụng — nghị định mới không hạ các mức này:
| Nhóm hành vi | Đặc điểm | Hệ quả kèm theo |
|---|---|---|
| Nồng độ cồn | Phạt theo ba ngưỡng, ngưỡng cao nhất với ô tô lên tới hàng chục triệu đồng | Trừ điểm hoặc tước quyền sử dụng giấy phép lái xe; tạm giữ phương tiện |
| Vượt đèn đỏ, đi ngược chiều, chạy quá tốc độ ở mức cao | Nhóm lỗi nguy hiểm, mức phạt tăng mạnh so với trước năm 2025 | Trừ điểm giấy phép lái xe |
| Gây tai nạn giao thông | Mức phạt và số điểm bị trừ cao nhất trong nhóm hành chính | Có thể bị xem xét trách nhiệm hình sự nếu hậu quả nghiêm trọng |
| Không chấp hành yêu cầu kiểm tra nồng độ cồn, ma túy | Bị xử lý ở khung cao nhất tương ứng | Tước quyền sử dụng giấy phép lái xe |
| Che, làm mờ, thay đổi biển số | Được siết thêm tại Nghị định 238/2026 | Phạt tiền cao kèm biện pháp khắc phục |
Vì sao bài này không liệt kê bảng mức phạt từng lỗi: mức phạt phụ thuộc loại phương tiện, mức độ vi phạm và tình tiết tăng nặng, giảm nhẹ. Tra sai một dòng có thể khiến bạn nộp nhầm hoặc bỏ lỡ quyền khiếu nại. Hãy đối chiếu trực tiếp biên bản với điều khoản được viện dẫn, hoặc gọi luật sư nếu số tiền lớn.
Khi bị lập biên bản — làm gì cho đúng
- Đọc kỹ biên bản trước khi ký. Kiểm tra: hành vi bị lập biên bản, điều khoản viện dẫn, thời gian, địa điểm, thông tin phương tiện.
- Không đồng ý thì ghi ý kiến vào biên bản rồi mới ký. Ký nhưng ghi rõ "tôi không đồng ý với nội dung… vì…". Từ chối ký hoàn toàn không có lợi: biên bản vẫn có giá trị khi có người chứng kiến, còn bạn mất cơ hội ghi lại quan điểm.
- Yêu cầu được xem chứng cứ (hình ảnh, kết quả đo) nếu bị xử lý qua phương tiện kỹ thuật.
- Giữ biên bản và biên lai nộp phạt. Đây là căn cứ để khiếu nại và để nhận lại giấy tờ, phương tiện bị tạm giữ.
- Khiếu nại trong thời hạn luật định nếu cho rằng quyết định xử phạt trái pháp luật; hoặc khởi kiện vụ án hành chính tại Tòa án có thẩm quyền. Lưu ý từ 01/7/2025 tòa án cấp huyện đã chuyển thành Tòa án nhân dân khu vực — xem bảng tra cứu thẩm quyền sau sáp nhập để nộp đúng nơi.
Lưu ý từ luật sư
- Từ 15/8/2026, hãy kiểm tra lại ghế ngồi của trẻ nhỏ. Rất nhiều gia đình có thói quen để con ngồi ghế trước hoặc ngồi lòng người lớn — quy định mới nhắm thẳng vào tình huống này.
- Đừng dùng phụ kiện, chất phủ lên biển số. Ngoài mức phạt cao, hành vi này thường bị đánh giá là cố ý trốn tránh việc phát hiện vi phạm, kéo theo tình tiết tăng nặng.
- Theo dõi điểm giấy phép lái xe định kỳ. Nhiều tài xế chỉ phát hiện đã bị trừ gần hết điểm khi làm thủ tục khác. Bị trừ hết điểm đồng nghĩa với việc ngừng lái ít nhất 6 tháng — với người lái xe kiếm sống thì đây là mất thu nhập, không chỉ là tiền phạt.
- Phạt nguội không tự hết. Vi phạm chưa xử lý sẽ chặn thủ tục đăng kiểm và sang tên phương tiện. Tra cứu định kỳ để tránh bị dồn nhiều lỗi.
- Gây tai nạn thì trách nhiệm dân sự tách biệt với xử phạt hành chính. Nộp phạt xong không có nghĩa là hết nghĩa vụ bồi thường cho người bị hại. Xem thêm Xử lý hành vi điều khiển xe chuyên dùng gây tai nạn giao thông.
Tình huống thực tế
Một tài xế xe dịch vụ bị lập biên bản vì lỗi chở khách không đúng quy định và bị trừ điểm giấy phép lái xe. Anh ký biên bản mà không đọc, cũng không ghi ý kiến. Khi nhận quyết định xử phạt, anh mới phát hiện điều khoản viện dẫn không khớp với tình huống thực tế — xe có hợp đồng nhưng danh sách hành khách để ở dạng tin nhắn chứ không in ra. Do đã quá thời hạn khiếu nại, phương án còn lại chỉ là khởi kiện hành chính, tốn kém hơn nhiều so với việc ghi một dòng ý kiến vào biên bản ngay lúc đó. Bài học: chữ ký trên biên bản không phải thủ tục hình thức.
Câu hỏi thường gặp
Nghị định 238/2026 có làm giảm mức phạt không?
Không. Nghị định này chủ yếu điều chỉnh cách xác định hành vi vi phạm, bổ sung một số hành vi mới bị xử phạt và nâng thẩm quyền phạt tiền, chứ không hạ các mức phạt đang áp dụng theo Nghị định 168/2024.
Bị trừ hết điểm giấy phép lái xe thì bao lâu được lái lại?
Phải chờ ít nhất 6 tháng kể từ khi bị trừ hết điểm, sau đó tham gia kiểm tra kiến thức pháp luật về trật tự, an toàn giao thông đường bộ. Đạt yêu cầu thì được phục hồi đủ 12 điểm.
Điểm giấy phép lái xe có tự phục hồi không?
Có. Nếu trong 12 tháng kể từ lần bị trừ điểm gần nhất mà không bị trừ hết điểm, giấy phép lái xe được phục hồi đủ 12 điểm.
Chở con nhỏ ngồi ghế trước có bị phạt từ 15/8/2026 không?
Quy định mới yêu cầu trẻ dưới 10 tuổi và cao dưới 1,35 mét phải có thiết bị an toàn phù hợp và không ngồi cùng hàng ghế với người lái, trừ xe chỉ có một hàng ghế. Bạn nên bố trí lại chỗ ngồi cho con trước mốc thời gian này để tránh rủi ro.
Không đồng ý với mức phạt thì khiếu nại ở đâu?
Khiếu nại tới người đã ra quyết định xử phạt hoặc thủ trưởng cấp trên trực tiếp của người đó, trong thời hạn luật định. Nếu không đồng ý với kết quả giải quyết khiếu nại, bạn có quyền khởi kiện vụ án hành chính tại Tòa án có thẩm quyền.
Cần hỗ trợ về xử phạt giao thông?
Công ty Luật TNHH Lê Giang hỗ trợ: rà soát tính hợp pháp của biên bản và quyết định xử phạt; soạn đơn khiếu nại; tư vấn khi bị tạm giữ phương tiện, tước giấy phép lái xe; giải quyết bồi thường thiệt hại do tai nạn giao thông; bảo vệ quyền lợi trong vụ án hình sự về tai nạn giao thông.
Điện thoại tư vấn: 090.3392.117 · Thư điện tử: giang.lehoai@legianglaw.vn · Đăng ký tư vấn
Nội dung mang tính tham khảo tại thời điểm cập nhật, không thay thế ý kiến tư vấn cho vụ việc cụ thể. Mức phạt áp dụng phụ thuộc loại phương tiện, mức độ vi phạm và các tình tiết tăng nặng, giảm nhẹ.
